Tôi từng nói làm giàu chỉ mất ba năm. Nói thế là thiếu.

Hai cái xe máy, một quyển sổ, và gần hai bình xăng một ngày.

Đây là đoạn tôi hay bị bỏ qua khi kể nhanh, mà nó lại là đoạn quyết định.

Năm 2015 chúng tôi chưa có gì cả. Không phòng sale, không kho, không xe giao hàng. Chỉ có hai thằng và một cái danh sách nhà hàng tự đi ghi. Vào nhà hàng, gặp được chủ thì nói chuyện; không gặp được thì xin số điện thoại, tối về tra Facebook, Zalo, xem người ta là ai, nhà hàng người ta bán gì, đông vào giờ nào.

Hôm sau quay lại là đã có cái để nói, không phải mở miệng bằng câu "em chào anh, bên em có rượu".

• Thắng thua quyết định trước khi bước vào cửa. Mười lăm phút tìm hiểu trước khi gặp ăn đứt ba mươi phút nói hay tại chỗ.
• Không có nguồn lực thì lấy sự chuẩn bị bù vào. Chúng tôi không có ngân sách marketing nào cả, thứ duy nhất bỏ ra được là công.
• Số lượng có sức nặng riêng. Vào một trăm nhà hàng mỗi ngày thì kiểu gì cũng học được thứ mà ngồi bàn giấy không nghĩ ra.

Sau vài tháng như thế, mạng lưới ở Hà Nội mở ra được 400 đến 500 nhà hàng. Nói lại thì gọn một câu. Làm thì mất mấy trăm ngày.

Lớn nhanh cũng có giá. Tôi trả rồi.

Khoảng 2020, công ty có hơn ba trăm người. Nghe thì oai. Nhưng bộ máy lớn có một đặc tính: nó không biết đợi. Mỗi tháng nó ăn đúng số tiền của nó, bất kể tháng đó thị trường thế nào.

Rồi giai đoạn khó tới. Riêng phần đầu tư vào nhà máy, tính thiệt hại qua quãng đó là vài chục tỷ. Bây giờ công ty còn khoảng một trăm người, và tôi thấy con số đó lành hơn con số ba trăm.

• Quy mô không phải thành tích. Nó là chi phí cố định mang hình dạng con người.
• Cái vỡ trước nhất khi khó là thứ mình dựng vội nhất. Đội nào tuyển nhanh, quy trình nào chưa kịp chuẩn — rơi trước.
• Tôi rời khỏi vận hành từ đó. Năm năm nay Xuân điều hành toàn bộ công ty. Tôi làm phần khác: kể chuyện nghề, và tự phụ trách mạng lưới phân phối riêng.

Thứ tôi bán hôm nay được nấu từ năm ngoái.

Có một chuyện làm nghề rượu khác hẳn phần lớn nghề khác, và nó giải thích luôn cái nhịp chậm ở trên.

Hiểu cái nhịp đó rồi thì chuyện xây nhà máy 2 khi nhà máy 1 chưa chạy hết mới hết vô lý. Người ngoài nhìn vào thấy phí. Nhưng nếu mọi thứ trong nghề này đều phải làm trước hàng năm trời, thì nhà máy cũng vậy thôi.

Và đây là chỗ tôi thấy nhiều người tính nhầm khi bước vào nghề: họ tính vốn, tính mặt bằng, tính công thức — ít ai tính thời gian tiền nằm im. Mà chính cái đó mới là thứ giết doanh nghiệp rượu non.

Bốn thứ tôi sẽ nói lại với chính mình năm 2014.

• Đừng kỳ vọng quá lớn ở mốc quá gần. Kỳ vọng lớn ở mốc gần chỉ tạo ra thất vọng đều đặn. Chia nhỏ ra, ăn mừng từng chặng.
• Thành công thật là mình đổi được bao nhiêu, không phải con số cuối. Con số cuối lên xuống theo thị trường. Phần mình đổi được thì không ai lấy đi.
• Kỷ luật vỡ từ việc bé nhất. Tắt chuông báo thức "cố thêm năm phút" — nó không nhỏ như mình tưởng, nó là bản nháp của mọi lần mình trì hoãn việc lớn.
• Cái đáng sợ không phải là mình làm sai, mà là mình không biết có cách khác. Phần lớn người ta không hỏi không phải vì không có ai để hỏi, mà vì ngại người ta biết mình chưa biết.

Đây là cái video 204.823 người đã xem.

Bản trên TikTok ngắn hơn nhiều, nên nó chỉ kịp nói phần "ba năm". Phần dài phía trước và cái giá phía sau thì nằm ở trang này.

Làm giàu chỉ mất 3 năm

204.823 lượt xem · 404 lượt lưu

Xem
hành trình

Toàn bộ mốc thời gian

Từ 2014 đến nhà máy 2

Ba câu tôi bị nhắn nhiều nhất sau video đó.